Tóm tắt

Mục tiêu: xác định tỷ lệ và đặc điểm lâm sàng, hình ảnh học ở bệnh nhân lao phổi AFB (-) được chẩn đoán bằng cắt lớp vi tính lồng ngực phối hợp xét nghiệm Genexpert MTB ở bệnh nhân nhập Khoa hô hấp, bệnh viện Trung ương Thái Nguyên năm 2023 - 2024. Phương pháp: Mô tả, thiết kế nghiên cứu cắt ngang, cách chọn mẫu có chủ đính; chọn toàn bộ đối tượng nghiên cứu. Thời gian từ 01/2023 đến 11/2024. Kết quả: Tỷ lệ bệnh nhân nghi lao phổi AFB (-) được xác định bởi Genexpert MTB (+) qua dịch rửa phế quản phế nang chiếm 73/198 (đối tượng nghiên cứu, trong 73 bệnh nhân được xác định lao phổi AFB (-) có tuổi cao nhất 73, tuổi thấp nhất 32; nhóm tuổi thường gặp nhất 50 - 59, nam giới chiếm tỷ lệ rất cao 87,6%. Đặc điểm lâm sàng ho khan 9,6%; ho đờm đục 82,1%; ho máu 8,3%. Thể trạng gầy 35,6%, sốt 21,9%. Hình thái tổn thương: Đám mờ không thuần nhất: 83,6%; đám mờ dạng đông đặc: 6,8%; nốt mờ 4,1%; dạng kê: 4,1% ; tổn thương dạng chồi cắt cụt 5,5%; có giãn phế quản: 31,5%. Vị trí tổn thương: Thùy trên: 42,5%; thùy dưới 9,6%; lan tỏa nhiều thùy: 47,9%. Thời gian diễn biến ho khạc đờm < 2 tuần 16,4%; trên 3 tháng 30,2%; Tình trạng tổn thương lao ngoài phổi: Lao màng phổi: 26,4%; tỷ lệ bệnh nhân có tiền sử điều trị bệnh phổi không xác định lao trong vòng 3 tháng trước chiếm tỷ lệ cao 35,6%; bệnh nhân có tiền sử nghiện rượu chiếm 46,5%; đái tháo đường 5,4%. Kết luận: Genexpert MTB (+) qua dịch rửa phế quản phế nang đã chẩn đoán được 36,8% bệnh nhân nghi lao phổi AFB (-), tỷ lệ bệnh nhân nam nhiều hơn nữ, bệnh nhân có triệu chứng lâm sàng giống lao là không cao, giao động từ 8,3% đến 50,5% tùy từng triệu chứng, tỷ lệ bệnh nhân có hình ảnh CT phổi chưa điển hình (nốt mờ đơn độc, chồi cắt cụt) chiếm 9,6%, vị trí tổn thương không điển hình (thùy dưới, lan toả) chiếm 57,5%, tiền sử liên quan tới bệnh chiếm tỷ lệ cao nhất là tiền sử nghiện rượu chiếm 46,5%.